Bloomberg รายงานว่า Arm Holdings กำลังตกเป็นเป้าหมายการสอบสวนด้านการผูกขาดของคณะกรรมการการค้าแห่งสหรัฐอเมริกา (FTC) หลังจากที่บริษัทเปิดตัว AGI CPU สำหรับดาต้าเซ็นเตอร์ของตัวเองในเดือนมีนาคม 2026 ซึ่งทำให้ Arm เปลี่ยนสถานะจากผู้ให้ไลเซนส์สถาปัตยกรรมชิปมาเป็นคู่แข่งโดยตรงของลูกค้ารายใหญ่อย่าง Qualcomm และ Apple ทั้งนี้ FTC ยังไม่ได้ออกแถลงการณ์อย่างเป็นทางการแต่อย่างใด

FTC สงสัยอะไรจาก Arm กันแน่

ตามรายงานของ Bloomberg ที่ Tom's Hardware นำมาอ้างอิงต่อ หน่วยงานกำกับดูแลของสหรัฐฯ กำลังตรวจสอบว่า Arm ใช้ตำแหน่งที่ครองตลาดสถาปัตยกรรมชิปเพื่อสร้างความได้เปรียบให้กับผลิตภัณฑ์ของตัวเองหรือไม่ โดยประเด็นที่อยู่ในสายตาของ FTC มีดังนี้

  • การจำกัดการเข้าถึงการออกแบบ: Arm อาจจงใจให้ลูกค้าที่เป็นคู่แข่งได้รับเฉพาะดีไซน์คุณภาพต่ำกว่า ขณะที่สงวนดีไซน์ที่ดีที่สุดไว้สำหรับผลิตภัณฑ์ของตัวเอง
  • การปฏิเสธการให้ไลเซนส์: มีความเป็นไปได้ที่ Arm ปฏิเสธการให้ไลเซนส์แก่ผู้สมัครบางราย
  • ความขัดแย้งทางผลประโยชน์: การที่ Arm ทำหน้าที่ทั้งเป็นผู้ออกแบบสถาปัตยกรรมและผู้ผลิตชิปในเวลาเดียวกัน ก่อให้เกิดคำถามเรื่องความเป็นกลาง

ที่น่าจับตาคือ แม้ AGI CPU ของ Arm จะมียอดขายสูงถึง 2,000 ล้านดอลลาร์ (ประมาณ 72,000 ล้านบาท) แต่นักวิเคราะห์ประเมินว่าตัวเลขนี้ยังคิดเป็นส่วนแบ่งตลาดไม่ถึง 5% ของตลาดชิปโดยรวม

จุดเริ่มต้น: คดีฟ้องร้อง Nuvia ระหว่าง Arm กับ Qualcomm

รากเหง้าของการสอบสวนครั้งนี้ย้อนกลับไปสู่การต่อสู้ทางกฎหมายระหว่าง Arm และ Qualcomm เมื่อ Qualcomm เข้าซื้อกิจการสตาร์ทอัพ Nuvia ในปี 2022 Arm ยื่นฟ้องโดยอ้างว่า Qualcomm ไม่สามารถใช้ไลเซนส์ Arm ของ Nuvia ต่อได้ และต้องขอไลเซนส์ใหม่ในนามของตัวเอง อย่างไรก็ตาม Arm แพ้คดีนี้ ส่งผลให้ Qualcomm สามารถใช้งาน Oryon Core ที่สืบทอดมาจาก Nuvia ได้ต่อไป ซึ่งเป็นแกนหลักของชิป Snapdragon X Series ที่ใช้ในโน้ตบุ๊กปัจจุบัน

หลังจากแพ้คดี Qualcomm ได้เดินหน้าร้องเรียนต่อหน่วยงานกำกับดูแลในหลายประเทศ ตามรายงานของ Tom's Hardware มีการเคลื่อนไหวดังนี้

หน่วยงานความเคลื่อนไหว
FTC สหรัฐฯอยู่ระหว่างการสอบสวนตามรายงานของ Bloomberg
คณะกรรมาธิการยุโรปQualcomm นำเสนอข้อกล่าวหาต่อหน่วยงาน
คณะกรรมการการค้าที่เป็นธรรมของเกาหลีใต้บุกค้นสำนักงาน Arm ในกรุงโซลเมื่อเดือนพฤศจิกายน 2025

โดยเฉพาะการบุกค้นในเกาหลีใต้เมื่อปลายปี 2025 แสดงให้เห็นว่าการสอบสวน Arm ไม่ได้จำกัดอยู่แค่ในสหรัฐฯ แต่กำลังดำเนินไปพร้อมกันในหลายภูมิภาคทั่วโลก

ทำไม Apple, Qualcomm และ Samsung ถึงต้องระวัง Arm

สถาปัตยกรรม Arm ครองตลาดชิปมือถือแทบทั้งหมดในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็น Apple Silicon, Snapdragon ของ Qualcomm, Exynos ของ Samsung หรือ Dimensity ของ MediaTek ล้วนพึ่งพาสถาปัตยกรรมของ Arm ทั้งสิ้น ยิ่งไปกว่านั้น ด้วยความนิยมที่เพิ่มขึ้นของ MacBook ที่ใช้ Apple Silicon และโน้ตบุ๊ก Snapdragon X ทำให้ Arm กำลังขยายอิทธิพลเข้าสู่ตลาดคอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะและโน้ตบุ๊กที่เคยเป็นอาณาจักรของ x86 มาโดยตลอด

นักวิเคราะห์บางส่วนคาดการณ์ว่าภายในปี 2029 กว่า 90% ของโปรเซสเซอร์แบบ Custom จะใช้สถาปัตยกรรม Arm แม้ตัวเลขนี้จะเป็นเพียงการประมาณการ ไม่ใช่ข้อสรุปที่แน่นอน แต่ก็สะท้อนให้เห็นว่าการที่ Arm ก้าวเข้ามาแข่งขันในตลาดชิปโดยตรงนั้น ย่อมสร้างความกังวลให้กับบริษัทที่ต้องพึ่งพาไลเซนส์ของ Arm อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

อย่างไรก็ตาม ควรระบุให้ชัดว่า Arm ยังไม่ได้เปิดตัวชิปสำหรับผู้บริโภคทั่วไป (Consumer CPU) โดยตรง AGI CPU ที่เปิดตัวไปนั้นมุ่งเป้าไปที่ดาต้าเซ็นเตอร์เป็นหลัก ดังนั้นการแข่งขันโดยตรงกับลูกค้ารายใหญ่ที่สุดอย่าง Apple และ Qualcomm ในตลาดผู้บริโภคยังไม่เกิดขึ้น

ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นหากรายงานนี้เป็นความจริง

ต้องย้ำอีกครั้งว่าข้อมูลนี้มาจากรายงานของ Bloomberg เท่านั้น FTC ยังไม่ได้ประกาศเปิดการสอบสวนอย่างเป็นทางการ และ Arm ก็ยังไม่ได้ออกแถลงการณ์ใดๆ ต่อสาธารณะ

หากรายงานดังกล่าวเป็นความจริง สถานการณ์ที่อาจเกิดขึ้นได้แก่

  • แรงกดดันด้านกฎระเบียบ: Arm อาจถูกบังคับให้ปรับเงื่อนไขการให้ไลเซนส์ให้โปร่งใสและเป็นธรรมมากขึ้น
  • การแยกธุรกิจ: Arm อาจต้องสร้างกำแพงกั้นระหว่างธุรกิจไลเซนส์และธุรกิจชิปของตัวเอง
  • ผลกระทบระดับโลก: เมื่อรวมกับการสอบสวนในยุโรปและเกาหลีใต้ โมเดลธุรกิจของ Arm อาจต้องปรับเปลี่ยนครั้งใหญ่

สำหรับผู้บริโภคในไทย ผลกระทบโดยตรงในระยะสั้นยังมีจำกัด แต่หากเงื่อนไขการให้ไลเซนส์ของ Arm เปลี่ยนแปลงในระยะกลางถึงยาว อาจส่งผลต่อต้นทุนการพัฒนาชิปของ Apple, Qualcomm, Samsung และ MediaTek ซึ่งท้ายที่สุดอาจสะท้อนออกมาในราคาสมาร์ทโฟนและโน้ตบุ๊กที่วางจำหน่ายในไทยได้ ขณะนี้ยังเป็นช่วงที่ต้องติดตามความเคลื่อนไหวอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะแถลงการณ์อย่างเป็นทางการจาก FTC และ Arm ในช่วงเดือนข้างหน้า

แหล่งที่มา